Тыге муралтеш «Ший памаш» фестивальын гимныштыже.
Эртыше каныш кечылаште Марий Элыште финн-угор калык-влакын эстраде мурыштым йоҥгалтарыше-шамычын «Ший Памаш» IX регион-влак кокласе фестиваль-конкурсышт лийын. Марий Эл, Чуваший, Пошкырт кундемла гыч толшо 58 артист жюрин, зрительын кумылыштым нӧлтен. Тылеч ончыч йоча-шамыч ты конкурсыштак мастарлыкыштым тергеныт. Мероприятийым Марий Элысе Тӱвыра, печать да калык-влакын пашашт шотышто министерствын полшымышт дене Республикысе калык усталык рӱдер эртарен.
Марий мурпайрем
Кум кечыште мурызо-влак мастарлыкыштым ончыктеныт, чон шокшыштым зрительлан пӧлекленыт. 21 ноябрьыште Советский посёлкысо тӱвыра пӧртыштӧ участник-влак шлягер муро-влакым муреныт, а вес кечынже, Йошкар-Оласе Ленин лумеш тӱвыра полатыште – калык да у муро-влакым. Мо куандарыш, шуко артист калык мурым акапельно йоҥгалтарен. Мылам поснак Морко районысо «Куан памаш» ансамбльын кӱсле сем почеш «Яндар-яндар» мурым мурымыжо келшен. Чонышкак логале. Зритель семын эше ик коллективым палемдынем. Тиде – Оршанке районысо «Ошла сем» ансамбль. Кертыт! Лыве гай кап-кылышт дене ик семын тарванылыт, ик семын, ваш умылен да колыштын, муро-влакым муреныт.
«Ший памаш» фестивальым марий эстрадын пайремжылан шотлаш лиеш. Иктым чаманыман – конкурсышто марий деч посна моло финн-угор калык-влакын мурышт йоҥген огыл. А колмо шуэш ыле. Фестивальын организаторжо, республикысе калык усталык рӱдерым вуйлатыше Эльвира Куклина тидын шотышто тыге ойла:
– «Ший памаш» конкурслан тений – 30 ий. Ончыч тудо самырык мурызо-влаклан веле эртаралтын гын, кызыт фестивальыш тӱрлӧ кундем гыч тӱрлӧ ийготан участник ушнен кертеш. Кок ий ончыч эртарыме «Ший памаш» фестивальыште финн-угор калык-влакын представительышт лийыныт, эсогыл Гран-прим коми-пермяк йылме дене мурышо артистке налын ыле. Тений фестиваль тичмаш марий мурылан пӧлеклалтын. Конкурс ий гыч ийыш вияҥеш. У артист-влак ушнат, тидыже куандара.
Кӧ вара сеҥен?
Мурызо-влакын мастарлыкыштым профессионал жюри аклен. Сценыште шкем кучен моштымо, муро-влакын шомакше, йӱкын яндарлыкше – чылажымат шотыш налыныт. Олык Ипай лӱмеш премийын лауреатше, 2005 да 2009 ийлаште «Ший памаш» конкурсын Гран-прим сеҥышыже, жюри член Светлана Яндукова кажне артистын мастарлыкшым палемдыш.
– Йоча, самырык тукым да кугурак ийготан-влак коклаште тунемшем-влакат конкурсыш ушненыт. Нуным кугешнен да куанен ончышым. «Ший памаш» конкурс участник-влаклан шуко пайдам пуа. Йоча-шамычлан эн ончыч муро гоч марий йылмым тунемаш, калыкнан тӱвыраж дене лишкырак палыме лияш йӧным ышта. Самырык тукымлан марий эстрадыш корным почеш. А кугурак ийготан, маститый опытан артист-шамычлан мастарлыкыштым пеҥгыдемдаш полша. Тенийысе фестивальыште тӱрлӧ темылан муро-влак йоҥгеныт. Патриотизм шӱлышанат шагал огыл лийын, – манеш С.Яндукова.
58 участник гыч эн-энжым ойыраш жюрилан неле лийын. Сеҥыше-влакым ийготым шотыш налын палемденыт.
1-ше степенян лауреат «16-35 ияш солист-вокалист» номинацийыште Йошкар-Ола гыч Дарья Картузова лийын.
«36-55 ияш солист-вокалист» номинацийыште – Медведево район гыч Надежда Крылова.
«Мурышо ансамбль» номинацийыште – Йошкар-Оласе «Сирены», Оршанке районысо «Ошла сем» да Морко районысо «Куан памаш» ансамбль-влак.
А Гран-прим Шернур район гыч мурызо, «Вернисаж» эстраде муро калык студийым вуйлатыше Александр Иванов сулен.
«Ший памашыште» – «Куан памаш»
«Мыйын мландем», «Яндар-яндар», «Гармонь» – нине мурым фестивальыште йоҥгалтарен Морко кундемысе «Куан памаш» ансамбль. Тудым чолга ӱдырамаш, Морко тӱвыра полатысе автоклубын заведующийже Алевтина Токташева вуйлата. Алевтина Александровна каласкала:
– Ансамбльна 2012 ийыште Кокласола тӱвыра пӧрт пелен шочын, а 2014 ийыште калык лӱмым налын. Ончыч ансабльын вуйлатышыже палыме мурызо Валерий Петров лийын. Тудын уке лиймекше мылам ансамбльлан вуйын шогаш ӱшаненыт. Морко кундемнам ожнысек талант памаш маныт. Шке усталык гоч я писатель, я мурызо, я артист калыклан куаным конда. Тидлан кӧра коллективнам «Куан памаш» манын лӱмденна. Куд еҥ коштына, нунын коклаште коктынжо – пӧръеҥ. Надежда Кузнецова уста кӱслезына дене моктанен кертына. Ансамбльна мастарлыкшым районысо чыла гаяк мероприятийыште ончыкта. Кундемыштына мемнам палат. «Ший памаш» фестивальыш икымше гана 2023 ийыште ушненна. Тунам ме III степенян лауреат лийынна. А тений икымшым налынна. Тиде куан да пиал.
И.Речкинын фотожо-влак.