Еш – тиде поянлык, а кугу еш – кок пачаш куан

Марий Турек районысо Сардаял гыч Анжелика Алексеевна да Геннадий Павлович Смирновмыт еш – шуко еҥлан пример. Суртоза пашалан кожмак, ятыр вольыкым ашна, а озавате кидпашалан уста. Тылеч посна нуно кок ӱдырым ончен-куштеныт да попечений деч посна кодшо кум йочам шке ешышкышт налыныт.

 Чолга вате-марий

Геннадий Павлович Озаҥ оласе ик предприятийыште ороллан пашам ышта. А Анжелика Алексеевна мӧҥгысӧ сомылым виктара. Еш ныл ӱшкыжым, ятыр чыве ден кроликым ашна. «Кролик шыл диетический. Йоча-влак тыгай шылан кочкышым пеш йӧратат», – умылтарыш озавате.

Ялыште паша нигунам огеш пыте. Вате-марий, вич шагат эрдене кынелын, вольык пашам ыштат, озавате ешлан эр кочкышым ямдыла. Кызыт емыж саска тургым тӱҥалын, тыгак шудым ыштыме жап. Ялысе шуко еҥ гаяк чодыраш да олыкыш саскам погаш коштыт. Шудым шке вийышт денак ямдылат, тракторышт уло. Йоча-влакат ача-авашт деч огыт код, полшенак шогат.

Геннадий Павлович ден Анжелика Алексеевна йоча-влакым шке примерышт гоч пашалан туныктат, оксам ыштен налаш шуко пӱжвӱдым йоктараш кӱлмӧ нерген умылтарат.

Ачашт йоча-влаклан канашышт кудывечыште чыла йӧнештарен. Тыгак кок пӱям ыштен. Тушко У Торъял районысо Талман эҥер гыч кондымо кум тӱжем мольым колтен. Кызыт йоча-влак пӱяште уло кумылын колым кучат.

Авашт тамле когыльо, мелна дене ешыжым чӱчкыдын сийлаш тырша. Смирновмыт чайшудым йӱаш йӧратат. Анжелика Алексеевна ырлыканшудым (иван-чай), вӱршудым, пӱртньыкым да моло тӱрлӧ пайдале кушкылым пога. Шкеак кошта. Ужалашат ситарат. Утларакшым палыме еҥ-влак налыт, тыгак Татарий гыч налаш толыт.

Кӧргӧ виян ӱдырамаш

Пӧръеҥ паша, конешне, неле. Но йочам ончымаш, ятыр сурт кӧргӧ сомыл – ӱдырамашын вачӱмбалныже. А.Смирнова укш, тӱрлеман паша-влак дене пӧртшым сӧрастара. Тӱрленат, пидынат мошта, тӱрлӧ техникылан эреак тунемеш.

Тудо каласкала:

– Кидпашалан изинек кумылан лийынам. Но 2008 ийыште онкологий чер дене черланымеке, тудлан утларак шӱмаҥынам. Кидпаша чонемым эмлаш полша, тӱрлӧ шоныш деч вуем кандара.

Черланыме нерген пален налмеке, йырымваш чевер тӱс йомын, чыла сурла чучын. Еҥ-влак мыйым чаманеныт. Тыгодым чонемлан эшеат неле лийын. Илышышкем чевер тӱсым пурташ манын, сӱретлаш тӱҥалынам. А вара предсказаниян печеньым икымше гана кӱэштынам. Да тушко «Куан» манын возенам, еҥ-влаклан пуэденам. Тидын дене чылалан шучко черым сеҥен кертам манын ойленам. Тыгак лийын. Мый кажне ийын У ий вашеш тыгай печеньым кӱэштам да ялыштем, эмлымверыште, школышто эртен кайыше еҥлан пуэдем, шке куанем чыла дене пайлем.    

Кидмастар бисер дене сӧрастарыме ӱзгар-влакым ямдыла. Анюта ӱдыржат пырля бисер дене тӱрлым ыштылеш.

Таче пырля, эрла пырля, эре пырля

Смирновмыт вич шочшан ача-ава, кызытеш ик уныкан коча-кова улыт. Лариса ден Алина ӱдырышт шке ешышт дене посна илат. Антон ден Аня Сардаял школыш коштыт. Антон 8-ше классыш вончен, а Аня – 5-ше классыш. Дима Косолап селасе школ-интернатыште 7-ше классыште тунемеш.

Геннадий Павлович ойла:

– Пелашем дене кугу ешан лияш эре шоненна. Но Анжелика нелын черланыме деч вара шонымашнам ӧрдыжеш коденна. А эрган лийме шуын. Адакшым мылам полышкалышат кӱлын. Содыки ӱдыр-влак «шулдыран» улыт, кушкыт да марлан лектыт. Тыгай шонымаш дене йоча пӧрт гыч эрге икшывым ончаш налаш кутырен келшенна. Чыла документым погымеке да кӱлеш туныктымо курсым эртымеке, мыланна «Журавушка»   ийготыш шудымо йоча-влаклан социально-реабилитационный рӱдер гыч Димам налаш темленыт. Тунам тудын Йошкар-Оласе изи йоча-влакым ончымо  пӧртыштӧ Аня шӱжарже лийын улмаш. Тудымат суртышкына кондышна.

Дима ужармужо дене черле лийын улмаш. Ятыр жап эмлымверыште кийыме. Эргынан тазалыкше начаррак. Иктаҥаш ӱдыр-рвезе дене утыжым ок мутлане. Садлан йолташлан эше ик эргым ончаш налаш шоненна. Антоным 2023 ийыште Волжск ола гыч кондымо. Тудлан мемнан дене келша.   

Ача-ава кажне икшывыжлан чон шокшыжым пуа. Йоча-шамычат нуным сеҥымашышт дене куандарат. Паша дене полшен шогат. Кроликым, чывым пукшат, шудым пырля ямдылат, пакчаште шӱкым кӱрыт. Антон техникылан шӱман рвезе кушкеш, а Дима озанлыкыште чот полша.

Смирновмыт еш тӱрлӧ конкурсышто, форумышто участвоватла. 2019 ийыште, мутлан, «Мыйын ешем – мыйын поянлыкем» республикысе конкурсышто «Алмаштыше еш» номинацийыште сеҥен ыле. Тунам нунылан кугу плазме телевизорым кучыктеныт. А шукерте огыл Смирновмыт «Журавушка» социально-реабилитационный рӱдерыште приёмный ача-ава да опекун еш-влакын «Встреча друзей» форумыштышт участвоватленыт.

Еш альбом гыч налме фото-влак.