2 августышто Российыште Юж-десант войскан кечыжым палемдат. Тиде Россий армийын элитный подразделенийжын (тудым эше «шулдыран пехото» маныт) пайремже.
Ятыр рвезе десантный войскаште служитлаш шона, вет тиде – чап, кугешнымаш. Кызытсе пуламыр пагытыште десантник-шамыч, шке илышым чаманыде, СВО кайыме верлаште неле задаче-влакым шуктат. Нунын кокла гыч иктыже – Морко район Эҥерсола гыч Алексей Семёнов.
Моздок, Ульяновск
– 2010 ийыште Алёша шкенан ялысе школ деч вара Йошкар-Оласе Политехнический колледжыш тунемаш пурыш. 2013 ийыште колледжым пытарыме нерген документымат налын ыш шукто, ала-могай содорлыклан кӧра тудым армийыш наҥгайышт. Тунам чылажат вашкен ышталте, ола гыч тольо да кум шагат йӱдым мӧҥгӧ гыч лектын кайыш. Йошкар-Оласе сборный пунктышто пошкудо Кӱчыкэҥер ял гыч йолташыже-влак йыгыр изак-шоляк Дима ден Денис Максимовмыт дене вашлие. Вес кечынжак кум кугурак яшката капан самырык рвезе-влакым Йӱдвел Осетий Республикысе Моздок оласе спецназышке наҥгаеныт.
Ик ий службо эртен кайыш. Мӧҥгӧ пӧртылмеке, полицийыш пашаш пурынеже ыле, но ала-могай амаллан кӧра тудым ышт нал. Варажым Алёша Ульяновскысо воинский частьыш лектын кудалын. 2015 ий 16 апрель гыч тудо 31-ше отдельный гвардейский десатно-штурмовой бригадыште служитлаш тӱҥалын. Йолташыже-влак Дима ден Денис Максимовмыт тушко службыш ик ий гыч ушненыт, – Алевтина Варламовна эргыжын илыш корныжым шергалеш да ӱстембаке изи коробка-влакым луктын пышта, тиде Алёшан наградыже-влак.
Награде-влак коклаште Сирийыште порысым шуктымыжлан кучыктымо медальым шекланышым. Тушто Алексей кум тылзе лийын. Шаланен пытыше оралтыште иленыт. Пулят шӱшкен, тӱрлӧ еҥ дене вашлияш логалын.
24 февраль годсек
– 2022 ий 21 январьыште мӧҥгӧ толын кайыш. 14 февральыште телефонышкем серыш тольо: «Белоруссийыш командировкыш колтат. Мыйын чыла сай». Тудо «Чыла сай, чыла нормально» манын, мыйым эре лыпландара. 24 февральыште йыҥгыртыш да Белоруссийыштак улмо нерген ойлыш. Тылеч вара ик тылзе жап нимогай уверат ыш лий. 2022 ий 31 мартыште возен колтыш: «Йыҥгыртен ом керт», – умбакыже каласкала Алевтина Варламовна.
Но ава чон шижын – эрге тул коклаште коштеш. Телевизор денат уверым эре эскереныт, интернетыштат лудын шогеныт. Эргыжын служитлыме частьышке йыҥгыртен умылкаленыт. Туштат чыла сай манын вашештеныт. Кок арня дене нимогай уверат лийын огыл.
Контузий, госпиталь…
Специальный военный операцийым увертарымеке, «Гостомельский десант» шомакым уверлаште чӱчкыдын колалтын. Лачак Алексеймытын штурмовой десантышт Гостомель олаште аэропортым неонацист-влак деч «эрыктен». Ульяновскысо десантник-влак самолёт гыч воленыт да вигак – бойышко.
Тудо кредалмаште ятыр самырык еҥ вуйым пыштен, кок тӱжем наре салтак гыч кумшӱдӧ наре еҥ веле илен кодын. Алексей тунам контузитлалтын, пел пылышыже колмым чарнен. Частьысе госпитальыште ноябрь марте эмлалтын. Вара тудым Санкт-Петербургысо госпитальыш операцийыш колтеныт, но вараш кодмо – операций деч вара вес пылышыжланат эҥгек лийын кертеш. Кажне пел ийлан тудлан эмлалтман, да жап уке. Алексей – адакат фронтышто. 25 ноябрьыште Аван кечыжлан пеледыш аршашым кучыктышат, эрлашыжым порысшым шукташ лектын кудале.
«Чыла сай…»
2022 ий 20 апрельыште Алексей ача лийын. Эргыже шочмо нерген куанле уверым тудо фронтыштак пален налын. Салтак йолташыже-влак самырык ачам южышко кышкен саламленыт. 2023 ий 22 июльышто эше ик гана мӧҥгыжӧ колтеныт. 6 августышто йолташыже Дима Максимовын сӱанышкыже толын саламлен. Тылеч вара эре – фронтышто. Кызыт Донбассыште порысшым шукта. Южгунам туддеч ик арня наре увер уке. Вара йыҥгырта да «Чыла сай, чыла нормально» манын, аважым лыпландара.
2023 ийыште Алексей Семёновын контрактше мучашлалтын ыле, но салтак армийым коден огыл. Младший лейтенант Алексей Семёновын элна ончылно ыштыме кугу суапше дене тӱрлӧ награде палдара.
Галина Сошина.
А.Семёновын альбомжо гыч налме фото-влак.