11 апрельыште Йошкар-Оласе Национальный художественный галерейыште Йошкар-Оласе художественный училищым тунем пытарыше сӱретче-влакын (нуно шкеныштым «Неформальный союз художников» ушемыш чумыреныт) «Между строк» ончерышт почылтеш.
Тушто Озаҥ оласе самырык поэт-шамычын произведенийышт негызеш сӱрет-влакым чумырымо. Ончерыште Йошкар-Олаште шочын-кушшо художник Виктория Алексееван пашаже-влакымат ончыктымо.
Виктория Алексеева – творческий еш гыч. Тудын аваже Татьяна Николаевна Медведево посёлкысо тӱвыра пӧртыштӧ «Позитив» куштымаш студийым вуйлата, ачаже Роман Юрьевич – М.Шкетан лӱмеш Марий драмтеатрын художественный вуйлатышыже.
Чон йодмо почеш
Виктория Йошкар-Оласе 20-шо номеран школышто, вара тыштак художественный училищыште тунемын.
– Авамын ойлымыж почеш, йочасадыш коштмем годымак пашам-влакым воспитатель-шамыч моктеныт. Садлан изинек сӱретлем. Кушмо семын шкемым спортышто, куштымаште тергенам, но чонем эреак сӱретлаш ӱжын. Ончычракше ты сомылым хобби семын шотленам гын, профессионал корным ойырымо годым умыленам – художник лийнем. Тыге Йошкар-Оласе худучилищын живопись пӧлкашкыже тунемаш пуренам.
Усталыкемын – шке почеркше да койышыжо. Тудо икымше наставникем Елена Заимовна Шаймардановалан кӧра пеҥгыдемдалтын. Туныктышем дене «Юный художник» изостудийыште шуаралтынам. Елена Заимовналан кӧра моторын сӱретлаш веле огыл, йоча-шамыч денат пашам ышташ тунемынам. Студент годым тудын изостудийыштыже икшыве-влакым туныктенам.
Ешем – тӱҥ эҥертышем. Авамым ончен, йоча-шамыч дене пашам ышташ эшеат кумылаҥынам. Садлан Медведево посёлкысо тӱвыра пӧртыштӧ «Палитра» изостудийым почынам. Кызыт тушто виян педагог-влак тыршат. Ты студийын тунемшыже-влак тӱрлӧ конкурсышто мастарлыкыштым тергат да сеҥышыш лектыт. Нунын пашаштым чумырен, Медведево посёлкысо тоштерыште ончерымат организоватленна ыле, – палдара уста еҥ.
Пӱртӱсым сайын шижеш
Художниклан утларакшым пейзаж лишыл. Тидын нерген тудо тыгерак каласкалыш:
– Мыланем эре этюдым возаш келшен. Пӱртӱсын койышыжо писын вашталтеш. Садлан тудын кажне татшым ужман да сӱрет гоч ончышылан намиен шуктыман. Ты паша ик верыште шогышо натюрморт огыл, кушто тый тӱрлӧ вашталтышым ешарен кертат. Пейзаж – эн ончыч кумыл. Мый икмыняр шагат дене каваш але окнаш ончен шоген кертам. Телефонысо галерейыштемат пыл да кече шичме фотографий-влак тӱжем дене улыт да лийыт.
Чаманен каласыман, усталык профессийым налше-влак – шукынжо, дипломан лиймекышт, ты аланым коден каят. Живопись мый денем ӱмыр мучко кодеш. Тунемме годым пашам-влак шотышто ятыр критикым колаш логалын. Но ачамын «Тый але тунемше улат, садлан йоҥылышым ышташ прават уло» манмыжым ӱмырешлан шарнен кодынам. Тылеч вара сай отметке-влак верч огыл, а шкемым куандарышашлан кӧра сӱретлаш тӱҥалынам.
Сӱретлыме годым ласкалыкым, тымыкым шижам. Пашам-влак гоч еҥ-шамычым йырваш мо ышталтмым эскераш кумылаҥдынем. Нуным ончен, театрысе семын уло актлан шкем пуыман огыл, а кызыт да тыште илыман, маннем. Мутлан, таче сюжетым ончалын, шканет ала-мом палемденат. Ик арня гыч тидымак ыштет, но весым палемдет. Тидыже ик ситуацийым тӱрлӧ семын шижаш туныкта. Садлан картиным ончышо еҥлан эн ончыч тидым пӧлеклаш тыршем.
Китайыште тунемеш
Училище деч вара В.Алексеева Москосо художсственный академийыш тунемаш пураш шонен. Но тушко моткоч кугу конкурс лийын. Садлан ӱдыр йотэлласе вуз-влакым ончаш тӱҥалын.
– Россий ден Китайысе студент-шамычлан шинчымашым пойдараш сай программе-влак илышыш шыҥдаралтыт. Ик тыгай программылан кӧра Чунцин оласе йот йылме-влакым тунемме Сычуаньский университетын студентше лийынам. Ны йылмым, ны элым пален омыл, садлан чонышто тургыжланымаш озаланен.
Кызыт китай йылмым тӱнямбал экзаменын кумшо ден нылымше кӱкшытыштыжӧ палем. Шке гычат шуко тунемаш логалеш. Тылеч посна ты элын тӱвыражым, илышыжым да молымат шымлымылан шуко жапым ойырем. Университетыште да частный школлаште китайысе живописьым да каллиграфийым посна тунемам. Тӱрлӧ мастер-классыш, мероприятийыш ушнаш тыршем.
Тыште сӱрет-влакым чот аклат. Нуно живописьыште мастихин (кӱзӧ дене сӱретлымаш) йӧным кучылтыт. Икмыняр художник дене палыме лийынам да студийышкышт миен коштынам. Китайыште кумло наре пашам шочын, – ойла Алексеева.
Ты элыш логалмыж денк Виктория шке пашажым утларак аклаш тӱҥалын. Тудо ятыр элыште да олаште лийын. Кажне татым сӱретыште аралаш тыршен. Тыгай опыт творческий еҥын моштымашыжым эшеат кӱшкӧ нӧлташ, шижмашым сайынрак почын ончыкташ полша, манеш. Садлан ӱдыр сӱретлаш йӧратымыжым эше ик гана пеҥгыдемден.
Каникулым Виктория шочмо Марий кундемыштыже эртара. Студийжын воспитанникше-влаклан Китайысе живописьым туныктымо шотышто мастер-классым эртара. Кеҥежым нуно пленэрыш (уремыште, пӱртӱсыштӧ сӱретлымаш) лектыт. Икманаш, художник шке пашажым чон йӱлен шукта.