21 мартыште Чодыран тӱнямбал кечыже палемдалтеш.
Марий кундемнан ик эн кугу поянлыкше – чодыра. «Марий Чодра» национальный паркна уло.
Тудым кайык чоҥештыме кӱкшыт гыч ончалаш гын, шинча ончылно нимучашдыме ужар теҥыз сӱретлалтеш. Пелыже утла (50,2 процент) кумдыкышто пӱнчер-влак кушкыт. Чынжым гын паркыште кажне кокымшо пушеҥге – тиде пӱнчӧ. Нуно пеш тӱрлӧ улыт: лишайникан, модан да пӧчыжан, эсогыл торф мокан – тушто йол регенчыш волен кая, а юж изиш вӱдыжгырак.
Кушеч тиде пӱнчӧ чодыра лектын? Историй шӱлыкан. Паркым ыштыме деч ончычак тыште эре пушеҥгым руэныт. 1972 ийысе тале чодыра пожарат кундемым пустаҥден. Руымо да пожар лийме вереш лесник-влак пӱнчӧ озым-влакым шынденыт. Садлан шуко пӱнчӧ айдемын тыршымыжлан кӧра кушкын.
Ломыжрокан мландеш кож-влак кушкыт. Кожер улыжат 4,6 процент кумдыкым айла. Тудат тӱрлӧ: ик вере йол пушкыдо волен пурен кая, але модым кеҥежым тамлаш лиеш. А уло эше ойыртемалтше, пистан-лопка шудан кожер.
Национальный паркын посна кугешнымашыже – тумер. Тудо 1,7% кумдыкым веле айла гынат, историйым арала. Пугачевын лӱмлӧ тумыжак мом шога, тудлан 426 ий! Улыт кӱкшакаште кушшо, тыгак Элнет ден Ӱшӱт эҥер-влакын лапыштышт.
Лышташан пушеҥге-влак деч поснат нигузе! Куэ эн ончыч йӱлышӧ да руымо верлам авалта, писын кушкеш, моло пушеҥгылан мландым ямдыла. Куэр паркын 26,76 процентшым айла! А тудын воктене пистер (8,2%) ден шопкер (5,32%) гӱжлат.
Чодыран кечыж дене, йолташ-влак!
«Марий Чодра» национальный паркын материалже почеш ямдылыме.
