6 октябрь – Врачын тӱнямбал кечыже.
Российыште медпашаеҥ-влакым эше кеҥежым июньын кумшо рушарнянже саламлена. Но айдемын тазалыкшым, а южгунам илышыжымат, арален кодымо верч тыршыше-шамыч нерген чӱчкыдынрак ойлыман. Села ден посёлкылаште пашам ыштыше специалист-влаклан гын паша эшеат шуко логалеш. Тидын нерген Оршанке районысо рӱдӧ эмлымверын врач-педиатрже А.А.Смачелюк сайынак пала. Тений Анастасия Анатольевна «Земский доктор» программыш ушнен да кок тылзе ончыч ты эмлымверыш пашаш толын.
Озаҥ олмеш – Угарманыш
Врач лияш изинек шонен коштын омыл, но йочам годым чӱчкыдын модышем-влакым эмленам, туныктышат лийынам манын палдара шкеже. Тукымыштыжо медицине аланыште тыршыше-влак уке улыт, а туныктышо-шамыч лийыныт. Садлан ӱдырлан кок профессий кокла гыч ойырашыже логалын.
– Школ деч вара Озаҥ олаш тунемаш пураш шоненам. Экзаменым сдатлаш мийыме кечын тушто ныл оласе: Озаҥ, Угарман, Ижевск, Киров – медвуз гыч приёмный комиссий пашам ыштен. А ме йолташ ӱдырем дене Нижний Новгород олаште тунемаш эре шоненна. Да Угарманысе медакадемийым ойырен налынна, – каласкала А.Смачелюк.
Дипломым налмеке, Анастасия Анатольевна Йошкар-Оласе ик поликлиникыште участковый педиатрлан пашам тӱҥалын. Профессийыштыже – 20 ий наре. Шке жапыштыже педиатрийым ойырен налмыжлан врач кызыт нимынярат ок ӧкынӧ – изи пациент-влак дене пашам ышташ тунар чот келша.
– Тӱҥалтыште тургыжланенам. Вет тиде кугу ответственность. Йоча да тудын ача-аваж дене кутырен моштыман, кылым ыштыман. Но ик тылзе гыч чылажат шотыш толын, – манеш педиатр.
Программе кумылаҥден
«Земский доктор» программе нерген Анастасия Анатольевна коллегыже-влак деч ончычат чӱчкыдын колын. Шкежат тушко ушнаш шонен: Медведево районысо эмлымверыште пашам ыштынеже улмаш, но тушто вер лийын огыл, а моло вере кычалын огыл. Икана ик сайтыште пелашыжлан паша верым ончен шинчымыж годым Оршанке эмлымверыш врач-педиатр кӱлеш манын пален налын. Йыҥгыртен, мо кузежым умылкален. Да тушко каяш шонен пыштен. Тыге «Земский доктор» программын участникше семын районысо эмлымверыште пашам ышташ тӱҥалын.
Кок тылзе наре веле тырша гынат, оласе да районысо эмлымверлаште пашан ойыртемым шижын шуктен. Оласе поликлиникылаште, мутлан, йочасадыш да школыш коштшо йоча-шамычлан посна отделений уло: медосмотр, прививке да моло йодыш шотышто паша шукталтеш манын умылтара педиатр. А тушто тыгай уке: уло районым участке-влаклан пайлат да тыгай участкылан вуйын шогышо педиатр чыла пашам шукта. Садлан нагрузко сайынак логалеш.
Психолог да педагог лийман
– Кандаш шагат эр гыч ныл шагат кас марте пашам ыштем. Кечывал марте приёмым эртарем. Вара – документ дене паша, аза-шамыч деке лектын коштам.
Педиатр сай врач да тыгодым психолог, педагогат лийшаш: икшыве дене веле огыл, ача-аваж денат кылым муын моштыман. Эше – поро, тӱткӧ да шке пашам йӧратыше. Кызыт гаджет йоча-шамычын тазалыкыштлан эҥгекым ышта: начар тарванылме дене тӱрлӧ чер вияҥеш. Садлан кажнылан темлыме шуэш: телефонышто шинчыме жапым шагалемдыза! Тыге усталыклан да келшыше моло сомыллан шукырак жап логалеш. Олаште кушшо ӱдыр-рвезе-шамыч дене таҥастарымаште, яллаште шке пӧртыштӧ илыше-шамыч содыки шукырак тарванылыт да яндар южышто жапым утларак эртарат. Садлан шкаланем теве мом палемденам: ялысе икшыве-шамыч черланатше тыгакак, но оласе икшывын ик чер веле огыл, а «чер аршаш» вияҥме палдырна, – ойла педиатр.
Шуко шинчыме да начар тарванылме дене йоча-шамычлан веле огыл, кугыеҥ-влакланат эҥгек ышталтеш. Анастасия Анатольевнан паша деч вуйым кандарыме да капкылым лывыртыме верже – сад участке, пӱртӱс. Тыгак тудо, йолташыже-шамыч дене вашлийын, йолын кошташ йӧрата. Вет врач-шамычланат паша деч каныман.
