57 ий тыште
Н.И.Небогатикова Кузнеч могырымсо Кожлаял гыч Шемермучашыш марлан толын. Тушто 10 ий иленыт. Тунам изи ялыште илышылан пӧрт ышташ ни чодырам, ни шиферым пуэн огытыл. Сандене Небогатиковмыт Токтарсолашке толыныт, пӧртым чоҥеныт.

Токтарсола сельсоветыште 13 ий секретарьлан пашам ыштен, тынарак жап колхозышто (тунам «Урал» маналтын) складым вуйлатен. А Виктор пелашыже эре почтышто тыршен, отпускышто улмыж годым тудымат вашталтен. Кум уныкан да куд кугезе уныкан кова 1 ноябрьыште 88 ияш лиям, мане.
– Токтарсолашке 1969 ийыште илаш толмеке, ял ик уреман ыле. Кумда пасу верыште шуко пачеран пӧрт-влакым чоҥеныт, вара кок уреман лие. Шукерте огыл Изи ден Кугу Кемсола ял-влакым Токтарсолашке ушышт да ынде Токтарсола ныл уреман. Ик яллан – кум памаш. Иктыж воктеке суртнам шындышна. Кызыт ты верыште Володя уныкам ешыж дене ила. Варажым йыгыреак эше ик пӧртым ыштыме. Тушто Евгений эргым ешыж дене ила, мыят – нунын дене.
Мончаш олтет – памаш гыч вӱдым нумалат, тувырым шӱялташ волет. Вара гына вӱдым пуртымо. Тыштак школ, медпункт, кевыт улыт ыле. Газпучымат ынде шупшмо. Шуй эҥерат лишнак.
Колхозышто тӱредашат, кид дене пареҥгым лукташат, имньым кычкен, шудым, олымым да вольыклан моло кормамат шупшыкташыже логалын.
– Эше Шемермучашыште илыме годым шӧрым сепаратор дене Кузнечыште ойыреныт. Тушеч ӱмбалым Торъялыш коштыктенам. Имньыже кудалын, а мыйже, корнышто машинам ужмеке, моткоч лӱдам ыле. Тунам оксам пуэн огытыл, тоялан пашам ыштыме.
Таче Токтарсолат вашталтеш, пӧрт-влак тоштемыт, илыше шагалемеш. Суртым угычынат шындыше-влак улыт, – ойла Нина Ивановна.
Кок старосто
Токтарсолаште Виталий Николаевич Мосолов ден Евгений Викторович старосто сомылым чолган шуктен шогат.
– Кажне ийын шӱгарлам эрыкташ погынен лектына. Тушто шӱкым, йӧрлшӧ пушеҥгым кораҥдена. Памашла воктенысе кӱварым эреак вашталтен шогена, леведышым ыштыме. «Верысе инициативе» программе дене кок ий ончыч йоча
площадкым келыштаренна. Вес ийын шӱгарла йыр печым печаш документым ямдылена. Тыгак контейнер площадкым келыштараш шонена.
Мемнан кундемыштына газ деч посна ынде ик Шӱргыял гына кодеш, тушко вес ийлан пучым шупшаш палемдыме. Тений январьыште Токтарсола школым олмыкташ тӱҥальыч, да кызыт тунемше-влак мотор зданийыште шинчымашым погат. Тӱвыра пӧртымат ачалат манын вучен илена.
Ял калык вольыкым онча, 11 ушкалым электрокӱтӱ дене кӱтат. Тудым черет дене, мӧҥгышкышт йӱдлан наҥгаен, зарядкыш шындат. Шудо олыкыштат, пасуштат кушкеш, – каласкалыш Евгений Викторович.
Токтарсолаште ойыртемалтше у сурт-влакат койыч, кок пачашанат уло. Протасовмыт, Куклинмыт, Веселовмыт илаш пуреныт. Вашке Шулеповмытын лийын шуэш.

