Одо кундем Ува район Узей-Тукля ялыште чолга марий ӱдырамаш Сильва Коробейникова ешыж дене ила.
Пашалан кожмак. Пелашыж дене коктын вольыкым ашнат, пакчагӧргым куштат. С.Коробейникова – ӱдыржӧ-шамычлан да уныкаже-влаклан эн сай да эн поро ава-кова.
О, шочмо вер! Пеледыш, олыкла
Сильва Митрофановна Пошкырт кундем Калтаса район Павасола ялыште шуко шочшан ешыште кушкын. Тыгай мотор да шуэн вашлиялтше лӱмым тудлан ачаже пуэн. Ачаже Митрофан Мусаев самырыкше годым шочмо кундемыштыже киномеханиклан пашам ыштен. Очыни, фильмысе герой-влак тудым йочаже-шамычлан оҥай лӱмым пуаш кумылаҥденыт. Изи Сильва Жанна, Анжелика акаже-влак, Идольф изаже да Владислав ден Сергей шольыжо-шамыч дене пырля илышлан куанен, пашалан тунемын кушкын.
– Авам колен, ачамлан тений 80 ий темеш. Лишыл еҥем-влак Пошкырт кундемыште илат. Шочмо мланде – чон шепка. Ачам, акам, изам, шольым-влак деке кажне ийын унала мияш тыршем. Йоча пагытым шарналтен, вашла кидым кучен, ӧндалын мутланен, кумылем нӧлтеш, шӱм-чонем куана. Одо мландыш марлан лекмеке, йочам ыштымеке, шочмо кундемем деч посна чот йокрокланенам. Колоем-шамычемым, марий мурым мурен, рӱпшен малтенам. Вара Станислав Шакировын кассетыжым чӱчкыдын колыштынам. Марий муро чонем лыпландарен, – ойла Сильва Митрофановна.
С.Коробейникова школ деч вара Удмуртийыш Сарапул оласе совхоз техникумыш агрономлан тунемаш пурен. Студентше годым Леонид пелашыжым вашлийын. Ешым чумыреныт. Ынде 34 ий пырля ваш келшен, пагален, йӧратен илат. Кок ӱдырым йол ӱмбаке шогалтеныт. Нунын шке ешышт уло. Кызыт вате-марий Коробейниковмытым шым уныка куандара.
Мурашат уста, пашаланат чолга
Сильва Митрофановна мланде пашалан кумылан. Пакчаштыже могай гына пакчасаскам ок кушто!
– Ялыште илынет гын, паша деч лӱдман огыл. Кызыт кевытыште чыла налаш уло, ончыч окса нимоланат ситен огыл. Алиса ӱдырна 1992 ийыште шочын. Тунам окса чӱдылык сайынак шижалтын. Ушкална, пакчана неле пагытым илен лекташ полшеныт. Кызытат ушкалым, икмыняр кроликым, чывым ашнена.
1995 ийыште Виктория ӱдырна шочын. Йоча-влак дене шинченам, а вара мыйым ялысе «Азвесь» удмурт фольклор ансамбльыш мураш ӱжыныт. Лу ий одо коллективын участникше лийынам. Марий ден удмурт йылме-влак икгайрак йоҥгат. Сандене удмуртла тунемаш, поснак муро гоч, моткоч оҥай лийын. Мый шкежат коллегем-влакым марла мутланаш туныктенам.
Марий улмем дене кугешнем. Чаманем, ӱдырем-шамычым шке жапыштыже марла мутланаш туныктен омыл. Школышто нунын удмурт йылме предмет лийын. Удмуртла сайынжак огыт мутлане, но чыла умылат. Ӱдырем-влак марий тӱвыранам, йӱланам аклат. Пошкырт кундемем чот йӧратат. Мый шкежат удмурт, татар культурым йӧратем. Шочмо кундемыштем татар-шамыч дене поро йолташ лийынна. Ача ден авам татарла пеш яндарын мутланеныт, шочмо йылме гаяк тудым паленыт, – манеш марий ӱдырамаш.
С.Коробейникова 2004 ийыште пазарыште пакчасаскам, фруктым ужален. Тидым ышташ илыш таратен манын ойла тудо. Кажне кечын, каныш деч посна, йӱштӧ ма, шокшо – палаткыште еҥ-влаклан сатум темлен. Алиса ӱдыржӧ 5-ше класс гычак аважлан ужалаш полшен. Сильва Митрофановна 20 ий ужалыме пашаште тыршен.
– Шукерте огыл бизнесем петыренам. Кызыт ик интернет-платформышто шке вием тергем. Шукерте огыл Китайыште лийын. Поднебесный – кугу, ару эл. Тысе калык поро кумылан, – палдарыш С.Коробейникова.
Ешем – тӱҥ эҥертышем
Сильва Митрофановнан пелашыже – отставкысе военный. Тудо Ува район гыч. Кид-йолжо чылалан толеш. Сурт-печыште шуко пашам лач оза ышта.
– Пӧртымат, мончамат чоҥен, машинамат ачален мошта. Уныка-влаклан тошто кӱртньӧ гыч издерым левыктен ушен. Шукерте огыл тошто мотоциклым ачален. Тиде мотоцикл 90-ше ийлаште шудым шупшыктымо годымат, озанлыкыштат чот полшен. Кызыт туддене уныка-влакым коштыкта.
Кудывечыште пу статуйым шке ыштен шогалтен, сылнын сӱретлен мошта. Шӱкшакым айда-лийже ок кышкылт, кагазым, пленкым, яндам посна пога да кӱлеш верыш наҥгая.
Ӱдырем-влак куандарат. Коктынат ешышт дене Удмуртийыштак илат. Виктория мыйын семын ялозанлык профессийым налын. Ижевскысе академийыште зооинженерлан тунемын. Кызыт профессийже дене ик колхозышто пашам ышта. Ешыж дене спортым йӧратат. Кеҥежым куштылго атлетике дене заниматлат, а телым ече дене коштыт, – каласкала С.Коробейникова.
Марий ӱдырамаш Удмуртийыште эртаралтше «Семык» пайремыш кошташ ешыжымат кумылаҥда. Марий йӱла дене палдарен шога. Мӧҥгыштыжӧ
национальный кочкышым чӱчкыдын ямдылаш тырша. Коҥгаш ру деч посна киндым, удмурт перепечым, табаним (оварче), шарчиняньым, татар кыстывийым кӱэштеш, марий подкогыльым ышта.
Еш альбом гыч налме фото-влак.