Кет-влак шкеныштым кето маныт.
Кет шомак айдемым ончыкта. Ондак нуным остяк, Енисейысе остяк але енисеец маныныт. Кет – Сибирьыште Красноярский крайын йӱдвелныже илыше шагал еҥан калык. Кет йылме Енисейысе йылме-влак тӱшкашке пура. Ты калык Обь ден Енисей ушнымаште акрет монголоид-влак ден Кечывалвел Сибирьысе европеоид-влак варнымеке лектын, маныт.
Кет-влак ожно сонарлан да колым кучен иленыт. Эн кугу поянлыкыштлан ур шотлалтын. Тыште ур коваштым ямдылыме сомыл 80-90 %-ым авалтен. Поснак кечывалвелне илыше кет-шамыч ты пашам шуктеныт. Ур деч посна колонокым, йосым (горностай), рывыжым, лумшым, ир пӱчым, шордым, а йӱдвелне ошрывыжым (песец) сонарленыт. Шерге коваштым кет-шамыч руш казнашке йозаклан тӱленыт да шкештат ужаленыт. Шкаланышт мераҥ да маска коваштым, ир пӱчӧ ден шордо шылым гына коденыт. Южо кет пӱчым кычкен.
Руш-влакын толмышт марте кет-влак родо-племенный строй денак иленыт. Моско кугыжанышыш кет калык 1607 ийыште пурен.
2020/2021 ийысе перепись почеш Российыште 1088 кет ила. Ӱдырамаш ден пӧръеҥ-влак икнарак улыт. Кет пӧръеҥ-влак ХХ курым марте ӱпыштым ик пунемыш пунен коштыныт. Ӱдыр ден ӱдырамаш-шамычат ӱпым пуненыт, лач тулыкеш кодшо вате гына ӱпшым шала колтен.
2005 ийыште Келлог посёлкышто «Эҥерын кечыже» акрет пайремым угыч эртараш тӱҥалме. Эҥерым порешташ кӱлеш манын, тушко киндым, тамакым, пычалдарым кышеныт. Кызыт йӱлашке эҥерым саламлымаш да пуш дене ийын коштмаш пурен. Такшым кеҥежым пушышто еш денат иленыт.
Кет йылме изиш китай да вьетнам йылмыла семынрак шокта, Йӱдвел Азийыште тыгайже иктак веле.
Ф.Ненсенын фотографийже.