Медведево район Руэм посёлкышто илыше Камила ден Андрей Петровмыт, формым чиен, эрдене ик паша верыш вашкат – самырык вате-марий коктынат Марий Элысе УФСИН-ын 4-ше №-ан исправительный колонийыштыже служитлат.
«Изи да моткоч чулым»
Медведево район Руш Кукмор ялыште шочын-кушшо рвезе ден Морко район Красный Стекловар посёлкын ӱдыржӧ Оршанке колледжыште палыме лийыныт. Камила программистлан тунемын, Андрей – физкультурым туныктышылан.
– Мый тунам икымше курсышто тунемынам, а Андрей армий деч вара толын да нылымше курсышто ыле. 1 сентябрьыште пайрем линейке годымак тудо шинчашкем пернен. Вара нуно курсышт дене мемнан наставникна лийыныт, тӱрлӧ йодыш шотышто полшеныт. А ик кастене йолташыж дене пырля тӱшкагудо пӧлемышкына чайым йӱаш толын. Шуко кутырен, весела кумылан улмыж дене кумылем савырен. Тидлан ынде лу ий наре эртен, – каласкала ӱдыр.
«Изи да моткоч чулым» манын шоналтен тунам Андрей Камила нерген. Колледжыште коктынат активист лийыныт, тӱрлӧ мероприятийыш кумылын ушненыт. Тидат нуным ваш ыштен, тыге келшаш тӱҥалыныт.
«Офицер лиймем эре шуын»
Колледж деч вара Андрей УФСИН-ын Владимир оласе вузышкыжо тунемаш пурен.
– Ачам МВД-ште 27 ий служитлен, садлан мыят тудын корныж дене каяш шоненам. Но варажым ФСИН-ым ойырен налынам. СИЗО-ш пашаш пураш миенам, туштыжо мыланем ведомственный вузыш тунемаш каяш темленыт. Мый келшенам, вет офицер лиймем эре шуын.
Конешне, тӱҥалтыште эре неле. Адакшым мый тунам 23 ияш лийынам, армий деч вара. А пырля тунемше курсант-шамыч – 17-18 ияш. Мыйым взвод командирлан шогалтеныт, 25 еҥ – мыйын подчиненийыште. Нунын дене кылым ышташ йӧсырак ыле, дисциплине «окшаклен». Тунемме шотыштат: уголовный права, юриспруденций – нелылык шижалтын. Туге гынат курсант лийме пагыт эрелан волгыдо шарнымашеш кодеш, – ойла Андрей.
Лейтенант Андрей Петров распределений почеш Марий Элысе 6-шо №-ан ИК-ш логалшаш ыле. Но тушто тудлан келшыше должность лийын огылат, 2021 ийыште 4-ше №-ан исправительный колонийыш лӱдыкшыдымылык отделыш инспектор должностьыш кусаралтын. А кызыт элгӧргӧ службын старший лейтенантше А.Петров – режим да надзор отделыште дежурный службо учреждений начальникын дежурный полышкалышыжын алмаштышыже.
– Вич ий службо койыш-шоктышем вашталтен манын кертам. Чыла шотыштат пеҥгыдемынам, ончыч сайын шоналтем, вара гына ыштем. Ответственныйрак лийынам, дисциплине – ик эн тӱҥ верыште, – манеш рвезе.
Загсыш – формым чиен
2021 ийыште, дипломым налме кечын, рвезе таҥжылан марлан лекташ темлен. Такшым институт воктенысе плацыште курсант-влак ончылно тидым ышташ шонен, пырля тунемше йолташыже-шамыч дене флешмобымат ямдылынеже улмаш. Но курс начальникше тореш лийын.
– Тиде кечын Андрейын ача-аваж дене пырля Владимир олаш миенам. Олаште тошто водонапорный башне уло, тудо ынде тоштерышкат савырнен, кажне пачашыштыже тӱрлӧ экспонатым вераҥденыт. А кӱшнӧ смотровой площадке гыч уло ола сайын коеш. Фотосессийыш кайыме амал дене тушко кӱзенна. Эн кӱшкӧ шунат, йырым-йырысе моторлыкым куанен ончем. Савырнышым – Андрей пел пулвуйыш шогалын, кидыштыже – шергаш, – шарналта Камила.
– Тунам коктынат ФСИН пашаеҥ лийынна, садлан сӱан кечынат загсыш возалтме годым формым чиен миенна. Мотор ош тувыр ден костюмым вара гына вашталтен чиенна, – каласкалат вате-марий.
«Чыла шотыштат кушкынам»
– Формым чиен, пашаш кошташ – йоча годсо шонымашем. Андрейын темлымашыж почеш 2021 ий декабрьыште 4-ше №-ан исправительный колонийыш прапорщик званийыште охране отделыш младший инспекторлан пуренам. Вышкыште автомат денат шогаш логалын. Кумшо ийлан пропускной режимыште караулышто лийынам. Неле ыле. Ответственность моткоч кугу, приказ-влакым эре тунемман. Вышкыште кеҥежым эше шогет, а телым йӱштыштӧ поснак чыташ логалын. Тревого сигнал почеш мо-кузе ыштымынам да писылыкнам эре тергеныт. Тиде кум ий жапыште чыла шотыштат кушкынам. А 2024 ий декабрь гыч элгӧргӧ службо лейтенант кадр отделыште инспектор улам. Документ дене пашам ышташ келша. Наставникем-влаклан туныктен да полшен шогымыштлан тауштем. Коллективнат икоян, садланак кажне эрдене уло кумылын службыш вашкем, – каласкала Камила.
«Умылтарен мошташ лийдыме кыл уло»
Ик верыште служитлаш йӧнан манын палемдат Петровмыт. Но кече мучко вашла ужмашышт укеат. Южгунам йыҥгыртен кутыралтат. Да кастене коктынак мӧҥгӧ пӧртылыт. Корнышто тӱрлӧ нерген мутланат, ончыкылыклан планым ыштат.
– Коклаштына умылтарен мошташ лийдыме кыл уло. Южгунам ик жапыштак ваш йыҥгыртена. Кунам гын иктымак шоналтена да кенета луктын каласена, – маныт вате-марий.
Каныш кечылаште яндар южышто пырля лияш йӧратат. Кеҥежым Камила мланде участкыштышт тӱрлӧ пакчасаскам ончен кушта. Андрей гаражыште жапым эртара, тудлан автомашинаште пургедаш келша. Чоҥымо пашаланат жапым муыт: мончам нӧлтат, ончыкыжым шке пӧртан лияш шонат.