Актанаевмыт

Медведево район Руэм посёлкысо кыдалаш школын чолга тунемшыже Егор Актанаев шке фамилийже нерген палдарыш:

Актанаев фамилий марий да тюрк калык-влакын ушнымышт негызеш шочын. Тидын шотышто тӱрлӧ легенде уло. Актанай кок мут гыч шога. «Ак» манмыже тюрк йылме гыч «ошо» манын кусаралтеш. Тудо арулыкым, порылыкым, волгыдылыкым ончыкта. «Танай» ужашыже «эр кече» манын умылтаралтеш. Тыгай лӱман-влак йӱла дене кылдалтше койыш-шоктышым радамленыт. Нунын илышышт волгыдо, пиалан лиеш, маныныт. Садлан шуко еҥ шке шочшыжлан Актанай лӱмым пуаш тыршен. Ожнысо калык тудын вийжылан моткоч ӱшанен.

Вес легендыште тыгерак ойлалтеш: пуйто ожнысо калык чодыра коклаште пушеҥгым руэн, ялым негызлен, шканже илемым ыштен да тудлан Актанай лӱмым пуэн. Тышеч фамилий тӱҥалтышым налын. Кумшо историйым шотыш налаш гын, тушто Актанаев фамилийын шочмыжым тӱрлӧ калык кокла гыч лекше манын умылтарат. Тӱҥ шотышто азиат тӱвыра дене кылдалтше лийын, палемдат. Теве ик источникыште ты фамилий нерген 1817 ийыште икымше гана ушештарыме. Туштат фамилийын марий да тюрк-влак кокласе кылышт нерген ончыктымо.

Архивысе исторический документлан эҥерташ гын, кундемыштына Актанаев фамлиян икымше еҥ Чарла уездыште илен. Мемнан ешнан фамилийжат кугезе Актанай коча деч тӱҥалтышым налын. Мыйын ачам Арнольд Геннадьевич тыгай фамилийым нумалше тукым гын, мый – индешымше. Ты фамилий Советский районысо Шуарсола кундем Нӧлпер ялыште эше XVI курымыштак лийын.

Кугурак еҥ-влак палемдат: Актанаев фамилиян-влаклан моло-шамыч деч пиал утларак шыргыжеш. Нуно тӱрлӧ вурседылмаш, ӱчашымаш деч шкеныштым ӧрдыжтӧ кучаш тыршат. Койыш-шоктышышт дене пеҥгыде улыт, но кугешнен, моктанен коштшо огытыл. Нуно тыныслык, келшымаш верч мелын шогат. Актанаев фамилийым нумалше-влакын нумерологий почеш пиалан числашт – 5.